Wyjątkowe muzeum Kukuczki! Grota śnieżna i prawdziwe mieszkanie
W Katowicach powstaje wyjątkowe miejsce, które ma upamiętnić jednego z najwybitniejszych himalaistów w historii – Jerzego Kukuczkę. Centrum Himalaizmu im. Jerzego Kukuczki będzie nietypowym muzeum, łączącym nowoczesne technologie z autentycznymi pamiątkami. Zwiedzający będą mogli poczuć atmosferę życia legendarnego wspinacza, a także doświadczyć emocji związanych z zdobywaniem najwyższych szczytów świata.
Spis treści
Postęp w realizacji projektu
Dwie firmy złożyły oferty na realizację multimedialnej wystawy w powstającym obiekcie. Budżet zarezerwowany na stworzenie ekspozycji wynosi 17,8 mln zł, a złożone oferty opiewają na kwoty 12,8 mln zł oraz 17,7 mln zł. Na realizację wystawy przewidziano 13 miesięcy, a dodatkowo 3 miesiące na odbiory. Prace będą skoordynowane z trwającą budową obiektu.
Autentyczne mieszkanie himalaisty
Jedną z najważniejszych atrakcji będzie autentyczne mieszkanie Jerzego Kukuczki, znajdujące się w sąsiedniej kamienicy. Zwiedzający dostaną się do niego specjalnym łącznikiem.
- To nie będzie typowe muzeum. Centrum ma przybliżać postać wybitnego himalaisty, jakim był urodzony w Katowicach Jerzy Kukuczka, ale także inspirować do rozwijania pasji i zainteresowań – mówi Marcin Krupa, prezydent Katowic.
Mieszkanie zostanie zaprojektowane tak, by odwzorować klimat lat 60. XX wieku, gdy himalaista przeżywał swoją młodość. Wnętrze wypełnią elementy wystroju charakterystyczne dla tamtej epoki oraz multimedialne stanowiska. Odbiornik telewizyjny będzie wyświetlał nagrania wideo z opowieściami członków rodziny oraz przyjaciół, a na stole kuchennym znajdzie się multimedialny album fotograficzny.
Multimedialna ekspozycja
Wystawa będzie składać się z kilku sekcji tematycznych, wypełnionych pamiątkami oraz interaktywnymi urządzeniami. Na interaktywnych ścianach będą wyświetlane animacje, prezentacje multimedialne oraz filmy poświęcone himalaizmowi i postaci Jerzego Kukuczki.
Zwiedzający będą mogli wejść do pomieszczeń odwzorowujących siedzibę Katowickiego Klubu Wysokogórskiego z lat 80. ubiegłego wieku i poczuć się jak polscy wspinacze podczas przygotowań do ekspedycji. W centrum ekspozycji znajdą się także trójwymiarowe modele masywów górskich, które były celem wypraw polskich himalaistów.
Grota śnieżna z prawdziwym śniegiem
Wyjątkową atrakcją będzie grota śnieżna, w której ma panować temperatura poniżej zera. To miejsce pozwoli odwiedzającym doświadczyć chłodu panującego na wysokogórskich szlakach i poczuć klimat himalajskich wypraw.
Eksperci przy tworzeniu koncepcji
W opracowaniu koncepcji wystawy brali udział eksperci związani z himalaizmem i samym Jerzego Kukuczką. Wśród nich znaleźli się:
- Wojciech Kukuczka – syn himalaisty i prezes Fundacji Wielki Człowiek
- Janusz Majer – znany himalaista
- Krzysztof Wielicki – legendarny polski wspinacz
- Piotr Xięski – himalaista
Stan budowy obiektu
Budowa Centrum Himalaizmu u zbiegu ul. Markiefki oraz ul. Katowickiej rozpoczęła się pod koniec stycznia ubiegłego roku. Pierwsze roboty skupiały się wewnątrz istniejących kamienic, gdzie trwały rozbiórki, wzmacnianie konstrukcji oraz roboty żelbetowe.
W listopadzie rozpoczęła się budowa nowego obiektu, który razem z sąsiadującymi budynkami utworzy Centrum Himalaizmu. Ściany konstrukcyjne sięgają już kilku metrów nad ziemię. Obecnie trwają prace związane z sukcesywnym wznoszeniem ścian konstrukcyjnych nadziemia, częściowo w formie betonu architektonicznego, budowa klatek schodowych oraz wykonanie stropów nowej części muzeum.
- Nowy budynek pnie się w górę między kamienicami – mówi Jarosław Łuczyński, dyrektor działu inwestycji kubaturowych w spółce Katowickie Inwestycje S.A., która w imieniu miasta pełni rolę inwestora zastępczego.
Trwa również konserwacja elewacji obu sąsiadujących z nowym obiektem budynków, a wykonawca ma niebawem rozpocząć prace związane z wykończeniem wnętrz. Budowa ma zakończyć się w IV kwartale 2026 roku. Następnie będą prowadzone odbiory budowy oraz montaż wystawy. Wartość samej budowy to ponad 47 mln zł.
Architektura inspirowana górami
Elewacja nowego budynku będzie wykończona cegłą klinkierową w różnych odcieniach i fakturach – inspirowaną górskim krajobrazem. Elementy fasady będą wysunięte lub cofnięte, tak aby przypominały struktury skalne i nawiązywały do charakteru miejsca.
Centrum kultury i spotkań
Wewnątrz znajdzie się miejsce nie tylko na poszczególne wystawy. Miasto Katowice chce, by miejsce tętniło życiem i przyciągało zainteresowanych wspinaczką. Dlatego powstanie tu również:
- sala audytoryjna, gdzie odbywać się będą pokazy filmowe, prelekcje i spotkania z podróżnikami
- profesjonalna ścianka wspinaczkowa, dostępna dla osób o różnym poziomie umiejętności
Wsparcie z funduszy unijnych
Inwestycja została wybrana do dofinansowania ze środków unijnych w kwocie 27 mln zł. Otrzymała najwyższą liczbę punktów i znalazła się na pierwszym miejscu listy ocenionych projektów w konkursie w ramach „Priorytetu IX Fundusze Europejskie na rozwój terytorialny, Działanie w zakresie Zwiększenia roli kultury i turystyki w rozwoju subregionalnym – ZIT”.
Centrum Himalaizmu im. Jerzego Kukuczki w Katowicach zostało docenione za potencjał, by stać się unikalnym i rozpoznawalnym punktem na mapie kulturalnej i turystycznej Polski, oferując specjalistyczne i niszowe treści związane z himalaizmem. Projekt może przyciągnąć zarówno krajowych, jak i międzynarodowych entuzjastów gór oraz turystów.
Kim był Jerzy Kukuczka?
Jerzy Kukuczka (1948-1989) to urodzony w Katowicach himalaista, uznawany za jednego z najwybitniejszych wspinaczy w historii. Jako drugi człowiek na świecie zdobył wszystkie czternaście ośmiotysięczników, realizując ten wyczyn w czasie krótszym niż słynny Reinhold Messner. Kukuczka słynął z dokonywania wejść najtrudniejszymi drogami, często w stylu alpejskim i w warunkach zimowych. Zginął 24 października 1989 roku podczas zejścia z południowej ściany Lhotse w Himalajach. Jego osiągnięcia i styl wspinania stanowią inspirację dla kolejnych pokoleń alpinistów na całym świecie.
